şair, alim, mutasavvıf
1472 yılında Bursa’da doğdu. Lamii Çelebi veya Lamii diye meşhur oldu.
Düzenli bir eğitim aldı. Devrinin büyük alimlerinden Molla Ehaveyn ve Molla Muhammed Hasanzade’den tefsir, hadis ve fıkıh ilimlerini öğrendi.
Tasavvufa karşı ilgi duydu. Nakşibendiyye yolunda Seyyit Emir Ahmet Buhari’nin talebesi oldu.
Nakşibendi tarikatında şeyhlik payesine ulaştı.
Fettahı Nişaburi’den Hüsn ü Dil’i, Yavuz Sultan Selim Han adına tercüme etti. Ferhad-name’yi yazınca ödüllendirildi.
1512’de 4 bin akçelik bir vakıf kurdu.
1531 yılında Bursa’da vefat etti. Ölünce dedesi Nakkaş Ali’nin yaptırdığı mescidin avlusuna gömüldü.
Mezarında “El-merhum Şeyh Lamii bin Osman” yazısı vardır.
ESERLERİ:
1. Şevahidu’n-Nübüvve li Takviyyet-i Ehli’l-Fütüvve (1480).
2. Şerh-i Dibace-i Gülistan (1505).
3. İbretname (1525): Kanuni Sultan Süleyman için yazmıştır.
4. Şerefü’l İnsan (1526): Yine Kanuni’ye ithaftır.
5. Hüsnü Dil Tercümesi: Yavuz Sultan Selim’e ithaftır.
6. Nefehat Tercemesi.
7. Münazarat-ı Baharü Şita.
8. Münşeat-ı Mekatib.
9. Muamma-ı Mir Hüseyin.
10. Maktel-i İmam Hüseyin.
11. Salaman ü Ebsal: Cami’den tercümedir.
12. Şem ü Pervane: EhliŞirazi’den tercümedir.
13. Guyu Çevgan.
14. Ferhatname.
15. Vamıku Azra.
16. Kıssa-i Evlad-ı Cabir.
17. Lugat-i Manzume: Küçük bir sözlüktür.
18. Risale-i Bal.
19. Şehrengiz-i Burusa:
Bursa’yı ve şairliğin özelliğini anlatan eserdir.
20. Divan:
Divan’ında 3 tevhid, 1 miraciyye, 2 na’t, 1 Eshab hakkında methiyye, Birinci Selim ve Kanuni’ye yazılmış 28 kaside, 3 terci-i bend, şehzadeler hakkında 3 mersiyye, 5 tezkiye, hazana dair 1 terci-i bend, 1 müsebba, 65 murabba, 1 muhammes, 1 şerh, 135 gazel, 12 kıt’a, 16 tarih ve 4 muamma ile lügatlar vardır.
Lami’i’nin eserlerinin sayısı 40’ı bulmaktadır.
